پیشکتاب انجمن شاعران مرده اثر ان. اچ. کلاین بام از نشر یوبان

درباره‌ی کتاب انجمن شاعران مرده 
«چرا شاعران شعر گفته‌اند؟ چرا ما باید این شعرها را بخوانیم؟ اصلاً ادبیات به چه دردی می‌خورد؟» این‌ها سؤالاتی هستند که اغلب در کلاس‌های ادبیات پرسیده می‌شوند. اگر معلم ادبیات باشید، احتمالاً سعی کرده‌اید به دانش‌آموزانتان اهمیت ادبیات را توضیح دهید. در بیشتر این نوع کلاس‌ها، معلم‌ها در حال معنی کردن واژگان هستند، بیشتر به آرایه‌های ادبی توجه دارند و نهایتاً خود شاعر یا نویسنده را معرفی می‌کنند. دانش‌آموزان مجبورند کتاب‌های قطوری را بخوانند، معنای واژگان و بعضی اشعار را به خاطر بسپارند و همان سخنان معلمشان را طوطی‌وار تکرار کنند. کلاس‌های مدرسه‌ی عالی ولتون هم دقیقاً همین است؛ تااینکه معلم ادبیات انگلیسی جدید، جان کیتینگ، وارد می‌شود. کتاب انجمن شاعران مرده (Dead Poets Society) درباره‌ی روش تدریس همین معلم جوان، پیشرو و خلاق است. معلمی که نظیرش در سیستم آموزشی کم است؛ اما همواره در یاد دانش‌آموزانش می‌ماند.

معلمی را تصور کنید که از همان ابتدا به دانش‌آموزانش می‌گوید چند صفحه از کتاب‌ درسی‌شان را پاره کنند، روی میز می‌پرد و از بچه‌ها می‌خواهد او را «ای ناخدا! ناخدای من» صدا بزنند،‌ کلاس‌هایش را در هوای آزاد برگزار می‌کند و ادراک واقعی شعر و ادبیات را به شاگردانش می‌آموزد: «تو شعر می‌خونی چون عضوی از نژاد بشر هستی چون نژاد بشر، سرشار از شور و عشق و احساسه! پزشکی، قانون، بانک‌داری، این چیزها برای حفظ و ادامه‌ی بقای زندگی لازم‌اند. اما شعر، ادبیات، عشق و زیبایی چی؟ این‌ها چیزهایی‌اند که ما به خاطرش زنده‌ایم و نفس می‌کشیم!»

حرف‌های آقای کیتینگ باعث می‌شود که چند نفر از دانش‌آموزان انجمنی مخفی به نام انجمن شاعران مرده تشکیل دهند. آن‌ها به غار پناه می‌برند، از زندگی روزمره‌ و دشوار خود در مدرسه‌ی ولتون فرار می‌کنند، خود را از نو می‌شناسند و در صدد یافتن معنای زندگی برمی‌آیند. آن‌ها در کنار هم شعر می‌خوانند و به توصیه‌ی آقای کیتینگ عمل می‌کنند: در لحظه زندگی کنید. اما آیا اعضای این انجمن می‌توانند بر قوانین پوسیده‌ی مدرسه و آرزوهای دور و دراز والدینشان فائق آیند و آن‌طور که می‌خواهند زندگی کنند؟

بیشتر مردم فکر می‌کنند که فیلم‌ها از روی کتاب‌ها ساخته شده‌اند؛ اما بعضی وقت‌ها هم کتاب‌ها براساس فیلم‌ها نوشته می‌شوند. کتاب انجمن شاعران مرده یکی از این نمونه‌هاست که در سال 1996 منتشر شد؛ درحالیکه‌ فیلم در 1989 به نمایش درآمد. ان. اچ. کلاین بام (N. H. Kleinbaum) چند کتاب دیگر با اقتباس از فیلم‌ها به نگارش درآورده که عبارتند از: داستان یک روح، یک پلیس و نصفی، داریل، دکتر دولیتل. بعضی عقیده دارند که بازی رابین ویلیامز به شخصیت جان کیتینگ روح بخشیده و بدون او، این معلم ادبیات انگلیسی هیچ جذابیتی ندارد. بعضی هم فکر می‌کنند که ان. اچ کلاین بام در کتاب به جزئیاتی اشاره کرده که در فیلم به آن‌ها پرداخته نمی‌شود و شخصیت‌پردازی بهتری داشته است. به‌هرحال اگر می‌خواهید فیلم را به گونه‌ای دیگر تجربه کنید، کتاب انجمن شاعران مرده را بخوانید.

کتاب انجمن شاعران مرده برای چه کسانی مناسب است؟ 
همه‌ی نوجوانان و بزرگسالانی که به مطالعه داستان‌های الهام‌بخش و تأثیرگذار علاقه دارند، کتاب انجمن شاعران مرده را خواندنی خواهند یافت. خواندن این کتاب را اکیداً به معلمان توصیه می‌کنیم.

در بخشی از کتاب انجمن شاعران مرده می‌خوانیم:
  معلم انگلیسی جدید، پیراهن و کراوات پوشیده بود اما کتی به تن نداشت، نشسته بود مقابل کلاس و از پنجره به بیرون زل زده بود. پسرها منتظر، سر جایشان آرام گرفتند و از این سرخوش بودند که می‌توانستند دقایقی نفس راحت بکشند و فشار چند ساعت قبل را از تن به‌در کنند. کیتینگ همچنان به بیرون پنجره زل زده بود. پسرها معذب، شروع به جنبیدن در صندلی‌هایشان کردند.  بالاخره کیتینگ سرپا ایستاد، یک چوب‌دستی برداشت و قدم‌زنان شروع به بالاوپایین کردن میان ردیف‌های کلاس کرد. ایستاد و به قیافه‌ی یکی از پسرها دقیق شد، با مهربانی رو به پسری که قرمز کرده بود، گفت: «خجالتی نباش.»  همین‌طور که دور کلاس قدم می‌زد، با دقت قیافه‌ی تک‌تک بچه‌ها را برانداز می‌کرد. به تاد اندرسن نگاه کرد و بلند گفت: «آ ‌ها.» سمت نیل پری رفت و دوباره تکرار کرد: «آ ‌ها.» چوب‌دستی‌اش را به کف دست دیگر کوبید: «هوم!» و با گام‌هایی محکم جلوی کلاس رفت. کیتینگ با صدایی بلند فریاد زد: «ذهن‌های تیز جوان!» به سر‌تاسر کلاس نگاه می‌کرد و با تعلیمی توی دستش به آن‌ها اشاره می‌کرد.  ناگهان با حرکتی نمایشی پرید روی میز تحریرش و رو به کلاس کرد و با انرژی و حرارت خواند: «ای ناخدا! ناخدای من!» و بعد نگاهی به سرتاسر کلاس انداخت. «کی می‌دونه این عبارت برای کیه؟ کسی می‌دونه؟ هیچ‌کس؟» و با نگاهی نافذ به پسرهای ساکت خیره شد. هیچ‌کس دستش را بلند نکرد. خودش با صبر و حوصله گفت: «دانشمندان جوان من، این‌ها نوشته‌ی شاعری‌ست به اسم والت ویتمن که خطاب به آبراهام لینکلن گفته. شما هم در این کلاس می‌تونید من رو آقای کیتینگ یا ای ناخدا! ناخدای من! خطاب کنید.»